Last van wrok? SETUP en SMELT fixen het voor je.

Last van wrok? SETUP en SMELT fixen het voor je.
© _APOLOGY:DENIED_
1 dec 2020 – Leestijd 5 min

Last van wrok? SETUP en SMELT fixen het voor je.

Krista Hendriks
Redacteur

Het verleden veranderen kan niet. Bepalen hoe je naar het verleden kijkt, wel. Dat is het maken van excuses. Maar wat als die excuses niet komen? SETUP en collectief SMELT presenteren dé techno-fix voor al je onopgeloste wrok.

Wat het maken en accepteren van excuses zo lastig maakt, is dat ze vaak omringd zijn met allerlei verschillende gevoelens. Schaamte, woede en frustratie blokkeren de weg naar een oprecht gesprek, vergeving of zelfs verzoening. Het resultaat is dat we met flinke hoeveelheden onopgeloste wrok rondlopen. Dat moet beter. Kan technologie ons hierbij helpen?

Het is in 2020 niets geks om ons brein te zien als een harde schijf.

Het is in 2020 niets geks om het menselijk brein te zien als een harde schijf die af en toe moet worden opgeschoond. Er bestaat al therapie die zich richt op het reprocessen van traumatische herinneringen (EMDR). En er zijn ook al startups die dit in Virtual Reality aanbieden, met de belofte dat dit traditionele traumatherapie 30% effectiever maakt. 

Net als een trauma, zouden we wrok (in het woordenboek te vinden als ‘een blijvend gevoel van onvrede’) ook als een vastzittende en belemmerende herinnering kunnen beschouwen. Een welgemeend en compleet uitgevoerd excuus is in dit geval hét medicijn om de weg vrij te maken en constructief vooruit te kunnen kijken. Maar zoals we van de Dode mussen-index leren, zijn oprechte excuses dun bezaaid.

Zoals we van de Dode-mussen-index leren, zijn oprechte excuses dun bezaaid.

Het lijkt voor ons mensen ontzettend moeilijk om te investeren in oprechte spijt, als we niet weten wat de uitkomst gaat zijn. We vermijden dit soort lastige en risicovolle gesprekken liever helemaal. Maar ondertussen stapelt onze wrok zich op tot ongezonde hoogtes. SETUP en collectief SMELT schieten te hulp met een technologische fix, die in veel gevallen écht helpt.

De voordelen van niets voelen

Denk eens aan alles dat mis kan gaan in een door mensen uitgevoerd excuus-ritueel. Bijvoorbeeld dat degene die excuses maakt, in al zijn zenuwen een essentieel onderdeel overslaat, waardoor de ontvanger nóg bozer wordt. Of dat degene die de excuses in ontvangst moet gaan nemen net een enorme klotedag heeft en helemaal niet zit te wachten op een moeilijk gesprek met jou. Tel daarbij op dat we leven in een gepolariseerde maatschappij -waar we iedereen die het niet met ons eens is gemakkelijk afschrijven- en de kans op vergeving en harmonie lijkt verder weg dan ooit. 

Een 'feelingless apology' doet misschien wel wonderen in een emotioneel beladen situatie.

In tegenstelling tot mensen, kan technologie niet oordelen vanuit een bepaalde context. Technologie wordt ook niet zenuwachtig waardoor het belangrijke woorden overslaat. Critici bestempelen dit vaak als een belangrijke tekortkoming van technologie, maar wat als we hier eens goed gebruik van maken? Een 'feelingless apology', doet misschien wel wonderen in een emotioneel beladen situatie. Als het werkt, zijn we niet alleen tien kilo lichter: we hebben elkaar ook weer een stuk minder nodig. Best handig, toch?

De excuses die je altijd al had willen hebben

In samenwerking met collectief SMELT bestudeerden we wat nodig is voor de perfecte excuses. Die blijken een aantal cruciale elementen te moeten bevatten, waarvan de hoofdmoot is: een mens wil erkend worden. Wat we met oprechte spijt laten zien, is dat we 100% verantwoordelijkheid nemen voor onze daden en de pijn die we de ander hebben aangedaan erkennen. Maar met alleen mooie woorden zijn we er nog niet. Het is belangrijk om naast het aanbieden van oprechte excuses ook te vragen om vergeving. Deze ingrediënten vormen de yin en yang die het voor gekwetste mensen mogelijk maakt om te overwegen hun wrok los te laten.

De installatie die je zometeen gaat zien, bevat een script dat uit een kort vraaggesprek de perfecte excuses-tekst genereert. Persoonlijk, oprecht en met de vraag om vergeving. Toch werkte het in de tests niet om met dit script alleen de gewenste reactie los te krijgen. Maar onze excuus-computer is niet dom, die heeft daar een oplossing voor bedacht. 

Bekijk een door technologie-geoptimaliseerde sorry en oordeel zelf:

APOLOGY:DENIED, door SETUP & Collectief SMELT (video: Stephen Kearney)